- Όταν φεύγω για τον χειμώνα από το εξοχικό μου που είναι σε ένα ορεινό χωριό της Βόρειας Ελλάδας στα 350 μέτρα υψόμετρο, πρέπει να κλείνω την βάνα του νερού. Τότε πρέπει να αδειάζω και τις βρύσες από νερό εντελώς ή αρκεί να αφήνω και λίγο νερό μέσα στους σωλήνες για λόγους υγιεινής;
Όταν φεύγετε από το εξοχικό σας για τον χειμώνα, πρέπει να
αδειάζετε τις βρύσες και τις σωληνώσεις εντελώς.
Η πρακτική να αφήνετε νερό μέσα στο δίκτυο «για λόγους
υγιεινής» είναι λανθασμένη και επικίνδυνη για την υδραυλική σας εγκατάσταση.
Γιατί πρέπει να αδειάζετε το νερό εντελώς
• Κίνδυνος παγετού και θραύσης: Αν και τα 350 μέτρα υψόμετρο
στη Βόρεια Ελλάδα θεωρούνται χαμηλό/μεσαίο υψόμετρο, οι χειμερινές θερμοκρασίες
πέφτουν συχνά κάτω από τους 0°C. Όταν το στάσιμο νερό παγώνει, ο όγκος του
διαστέλλεται, γεγονός που θα σπάσει τους σωλήνες, τις βρύσες ή το καζανάκι,
προκαλώντας σοβαρές ζημιές και πλημμύρα μόλις ανέβει η θερμοκρασία.
• Ζητήματα υγιεινής: Το στάσιμο νερό που παραμένει στους
σωλήνες για μήνες χωρίς ανανέωση αποτελεί εστία ανάπτυξης βακτηρίων (όπως η
λεγεωνέλλα) και δημιουργίας αλάτων ή σκουριάς. Το δίκτυο προστατεύεται καλύτερα
όταν είναι στεγνό.
Τα σωστά βήματα για το «κλείσιμο» του σπιτιού
Για να προστατεύσετε πλήρως το ορεινό σας εξοχικό,
ακολουθήστε αυτή τη σειρά ενεργειών:
1. Κλείστε την κεντρική βάνα παροχής νερού (συνήθως
βρίσκεται δίπλα στο ρολόι ή στην είσοδο του σπιτιού).
2. Ανοίξτε όλες τις βρύσες του σπιτιού (εσωτερικές και
εξωτερικές) στην κρύα και τη ζεστή παροχή, ώστε να τρέξει και να αδειάσει όλο
το νερό που έχει απομείνει στους σωλήνες.
3. Πατήστε το καζανάκι για να αδειάσει η δεξαμενή του.
4. Αφήστε τις βρύσες ελαφρώς ανοιχτές (μισή στροφή) καθ' όλη
τη διάρκεια του χειμώνα. Έτσι, ακόμα και αν έχει εγκλωβιστεί ελάχιστη υγρασία
και παγώσει, ο αέρας θα έχει διέξοδο και δεν θα σπάσει η βρύση.
5. Αδειάστε τον θερμοσίφωνα ή το μπόιλερ αν το σπίτι θα
μείνει χωρίς θέρμανση και οι θερμοκρασίες αναμένονται πολύ χαμηλές.
Αν θέλετε, ενημερώστε με για τα εξής ώστε να σας δώσω πιο
συγκεκριμένες συμβουλές:
• Είναι οι σωληνώσεις σας εξωτερικές ή χωνευτές στους
τοίχους;
• Διαθέτει το σπίτι ηλιακό θερμοσίφωνα στην ταράτσα ή τη στέγη;
- - Το σπίτι διαθέτει ηλιακό θερμοσίφωνα εκτός του σπιτιού πάνω σε μια σιδηροκατασκευή στην αυλή.
-Στην περίπτωση του ηλιακού θερμοσίφωνα, η προστασία από τον
παγετό είναι ακόμα πιο κρίσιμη, καθώς η συσκευή είναι πλήρως εκτεθειμένη στο
κρύο και το αγιάζι της Βόρειας Ελλάδας πάνω στη σιδηροκατασκευή.
Για να μην βρεθείτε προ εκπλήξεως την άνοιξη με σπασμένους
σωλήνες ή καταστραμμένο συλλέκτη, πρέπει να προσέξετε δύο ξεχωριστά κυκλώματα:
1. Το κλειστό κύκλωμα (Αντιψυκτικό υγρό)
Οι περισσότεροι σύγχρονοι ηλιακοί είναι «κλειστού κυκλώματος»,
που σημαίνει ότι το νερό που ζεσταίνεται για να πάει στις βρύσες σας δεν
περνάει απευθείας μέσα από τους καθρέφτες (συλλέκτες). Αντίθετα, μέσα στους
καθρέφτες κυκλοφορεί ένα ειδικό αντιψυκτικό υγρό (προπυλενογλυκόλη).
• Τι πρέπει να κάνετε: Πριν φύγετε, ελέγξτε ή ζητήστε από
έναν τεχνικό να ελέγξει τη στάθμη και την πυκνότητα του αντιψυκτικού υγρού στον
συλλέκτη. Με τα χρόνια το υγρό εξατμίζεται ή χάνει την ιδιότητά του. Αν το
αντιψυκτικό είναι λιγοστό ή αραιωμένο, το νερό μέσα στους καθρέφτες θα παγώσει
και θα σκίσει τον χαλκό, καταστρέφοντας τον ηλιακό.
2. Το ανοιχτό κύκλωμα (Το νερό χρήσης στο καζάνι)
Όταν αδειάζετε τις βρύσες του σπιτιού, το νερό που βρίσκεται
μέσα στο μεγάλο καζάνι (boiler) του ηλιακού και στους σωλήνες που ξεκινούν από
αυτόν προς το σπίτι πρέπει επίσης να διαχειριστεί σωστά.
• Αδειάστε τις σωληνώσεις σύνδεσης: Οι σωλήνες (πλαστικοί ή
χάλκινοι) που μεταφέρουν το κρύο νερό προς τον ηλιακό και επιστρέφουν το ζεστό
στο σπίτι είναι τα πιο ευάλωτα σημεία. Όταν ανοίξετε τις βρύσες του σπιτιού για
να αδειάσει το δίκτυο, βεβαιωθείτε ότι αδειάζουν και αυτοί οι σωλήνες.
• Μόνωση: Βεβαιωθείτε ότι η εξωτερική μόνωση (το «μακαρόνι»
ή το FOAM) σε αυτούς τους σωλήνες είναι σε καλή κατάσταση και δεν έχει λιώσει
από τον ήλιο του καλοκαιριού. Αν είναι γυμνοί, θα παγώσουν αμέσως.
• Πρέπει να αδειάσει το καζάνι (boiler); Αν οι σωληνώσεις
σύνδεσης αδειάσουν και το αντιψυκτικό του συλλέκτη είναι εντάξει, το μεγάλο
καζάνι συνήθως αντέχει λόγω της ισχυρής εσωτερικής του μόνωσης (πολυουρεθάνη).
Ωστόσο, επειδή το σπίτι θα μείνει εντελώς ακατοίκητο σε ορεινή περιοχή, η πιο
ασφαλής λύση (αν γνωρίζετε πώς γίνεται ή αν έχετε υδραυλικό) είναι να αδειάσετε
εντελώς και το καζάνι από την ειδική βάνα εκκένωσης που διαθέτει, ώστε να έχετε
100% το κεφάλι σας ήσυχο.
Θέλετε να σας εξηγήσω πώς μπορείτε να ελέγξετε μόνοι σας αν ο ηλιακός χρειάζεται συμπλήρωμα αντιψυκτικού ή αν προτιμάτε να σας δώσω οδηγίες για το πώς απομονώνονται με βάνες οι εξωτερικοί σωλήνες;
- - Ναι θέλω να μου εξηγήσεις πώς μπορώ να ελέγξω μόνος μου αν ο ηλιακός χρειάζεται συμπλήρωμα αντιψυκτικού αλλά θα ήθελα να μου δώσεις και οδηγίες για το πώς απομονώνονται με βάνες οι εξωτερικοί σωλήνες.
-
-
Πώς να ελέγξετε και να συμπληρώσετε αντιψυκτικό
υγρό
-
-
Ο έλεγχος πρέπει να γίνεται φθινόπωρο, προτού
πιάσουν τα πρώτα μεγάλα κρύα, και πάντα νωρίς το πρωί ή αργά το απόγευμα (όταν
ο ήλιος δεν "χτυπάει" τους συλλέκτες), καθώς το υγρό μπορεί να
ζεσταθεί υπερβολικά και να πεταχτεί με πίεση προκαλώντας εγκαύματα.
-
-
Βήματα ελέγχου και συμπλήρωσης:
-
1. Εντοπίστε την τάπα: Στο πάνω μέρος του
καζανιού (boiler) υπάρχει μια ειδική τάπα/βαλβίδα ασφαλείας που οδηγεί στο
κλειστό κύκλωμα των συλλεκτών.
-
2. Ξεβιδώστε προσεκτικά: Χρησιμοποιήστε ένα
γαλλικό κλειδί για να ξεβιδώσετε την τάπα αργά. Αν ακούσετε ήχο πίεσης (σαν να
ανοίγετε αναψυκτικό), περιμένετε να εκτονωθεί ο αέρας πριν τη βγάλετε τελείως.
-
3. Ελέγξτε τη στάθμη: Κοιτάξτε μέσα στην τρύπα.
Το υγρό πρέπει να φτάνει σχεδόν μέχρι το χείλος (να καλύπτει τους εσωτερικούς
σωλήνες). Αν δεν βλέπετε υγρό ή η στάθμη είναι χαμηλή, χρειάζεται συμπλήρωμα.
-
4. Προμηθευτείτε το σωστό υγρό: Αγοράστε ειδικό
αντιψυκτικό για ηλιακούς θερμοσίφωνες (προπυλενογλυκόλη – είναι μη τοξικό). Μην
χρησιμοποιήσετε αντιψυκτικό αυτοκινήτου.
-
5. Αραίωση (αν χρειάζεται): Διαβάστε τις οδηγίες
του προϊόντος. Συνήθως αναμιγνύεται με νερό (π.χ. 1 μέρος αντιψυκτικό προς 1 ή
2 μέρη νερού) για να αντέχει σε θερμοκρασίες έως -15°C ή -20°C, ανάλογα με το
πόσο κρύο κάνει στο χωριό σας.
-
6. Γέμισμα: Χρησιμοποιώντας ένα χωνί, ρίξτε το
μίγμα αργά μέσα στην τρύπα μέχρι να ξεχειλίσει ελαφρώς.
-
7. Κλείσιμο: Βιδώστε ξανά σφιχτά την τάπα/βαλβίδα
ασφαλείας.
-
-
Πώς να απομονώσετε τους εξωτερικούς σωλήνες με
βάνες
-
-
Η απομόνωση με βάνες σάς επιτρέπει να κόβετε την
παροχή προς τον ηλιακό και να αδειάζετε μόνο το εκτεθειμένο κομμάτι των
σωλήνων, προστατεύοντας το εσωτερικό δίκτυο του σπιτιού.
-
Για να λειτουργήσει αυτό σωστά, η εγκατάστασή
σας πρέπει να διαθέτει (ή να ζητήσετε από υδραυλικό να τοποθετήσει) βάνες
απομόνωσης και βάνα εκκένωσης (ρουμπινέτο) στο χαμηλότερο δυνατό σημείο της
εξωτερικής διαδρομής.
-
Η διαδικασία απομόνωσης για τον χειμώνα:
-
1. Κλείστε τις βάνες απομόνωσης: Εντοπίστε τις
δύο βασικές βάνες που ελέγχουν τη ροή προς τον ηλιακό (μία στην παροχή του
κρύου νερού που ανεβαίνει προς το καζάνι και μία στην επιστροφή του ζεστού
νερού προς το σπίτι). Κλείστε τες τελείως.
-
2. Ανοίξτε τη βάνα εκκένωσης (ρουμπινέτο): Στο
χαμηλότερο σημείο των εξωτερικών σωλήνων (συνήθως εκεί που ξεκινούν από το
έδαφος ή τον τοίχο για να ανέβουν στη σιδηροκατασκευή), πρέπει να υπάρχει ένα
μικρό βρυσάκι/ρουμπινέτο εκκένωσης. Ανοίξτε το.
-
3. Δημιουργήστε εισαγωγή αέρα (εξαέρωση): Για να
τρέξει όλο το νερό προς τα έξω και να μην εγκλωβιστεί λόγω υποπίεσης, ανοίξτε
για λίγο τη βαλβίδα ασφαλείας του κρύου νερού που βρίσκεται ψηλά, κάτω από το
καζάνι του ηλιακού. Έτσι, θα μπει αέρας και το νερό θα αδειάσει πλήρως από το
ρουμπινέτο στο έδαφος.
-
4. Αφήστε το ρουμπινέτο ανοιχτό: Καθ' όλη τη
διάρκεια του χειμώνα, αφήστε αυτό το εξωτερικό βρυσάκι εκκένωσης ελαφρώς
ανοιχτό. Οποιεσδήποτε σταγόνες ή υγρασία μείνουν ή υγροποιηθούν, θα βγαίνουν
από εκεί αντί να παγώσουν μέσα στον σωλήνα.
-
Με αυτόν τον τρόπο, οι εξωτερικοί σωλήνες μένουν
άδειοι από νερό και στεγνοί, οπότε δεν υπάρχει τίποτα που μπορεί να παγώσει και
να τους σπάσει, ακόμα και με -15°C.
- Θέλετε να μου περιγράψετε τι είδους βάνες ή διακόπτες βλέπετε αυτή τη στιγμή στη βάση των σωλήνων του ηλιακού σας, ώστε να επιβεβαιώσουμε αν έχετε ήδη το απαραίτητο σύστημα εκκένωσης;
